Debaty sejmoweI Kadencja

Interpelacja w sprawie rozwiązań prawnych dopuszczających możliwości zawieszenia prawa do świadczeń przedemerytalnych dla osób osiągających dodatkowy przychód

   Szanowna Pani Minister! Przedmiot niniejszej interpelacji dotyczy ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych, która weszła w życie z dniem 1 czerwca 2004 r. (DzU nr 120, poz. 1252) i określa m.in.:    - zasady ustalania prawa do świadczeń przedemerytalnych przyznawanych przez ZUS, tryb postępowania o przyznanie tych świadczeń i ich wypłatę,    - zasady przejmowania przez ZUS wypłaty świadczeń i zasiłków przedemerytalnych przyznanych na podstawie przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu    oraz    - zasady wstrzymania wypłaty świadczeń i zasiłków przedemerytalnych.    Począwszy więc od dnia 1 sierpnia 2004 r. obowiązują zasady zawieszania i zmniejszania wysokości świadczeń i zasiłków przedemerytalnych, określone w art. 5 i 6 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. Organ rentowy zawiesi lub zmniejszy wysokość świadczenia lub zasiłku przedemerytalnego, w przypadku gdy osoba uprawniona do jednego z tych świadczeń wykonuje pracę podlegającą obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym na podstawie ustawy systemowej lub osiąga przychód z tytułu służby pełnionej w tzw. służbach mundurowych. Przy ustalaniu przychodu wpływającego na zawieszenie lub zmniejszenie świadczenia (zasiłku) przedemerytalnego stosuje się art. 104 ustawy emerytalnej. Ustawa wprowadziła dwa progi zarobkowe. Pierwszy z nich określa dopuszczalną kwotę przychodu. Jest to kwota stanowiąca 50% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w roku kalendarzowym poprzedzającym termin waloryzacji, ogłoszonego przez Prezesa GUS do celów emerytalnych. Od 1 marca 2006 r. miesięczna dopuszczalna kwota przychodu wynosi 1 190,20 zł. Druga z tych kwot to graniczna kwota przychodu, ustalana wskaźnikiem 70% wskazanego wyżej wynagrodzenia. Od 1 marca 2006 r. wynosi ona 1 666,20 zł Ostateczne rozliczenie przychodu uzyskanego przez osobę uprawnioną do świadczenia następuje po zakończeniu roku rozliczeniowego, ustalonego od 1 marca do ostatniego dnia lutego następnego roku kalendarzowego. Przeprowadzane jest ono w formie rozliczenia rocznego, a jego wynik zależy od tego, jaki przychód uzyskała osoba uprawniona w całym rozliczanym roku i w jakiej wysokości było wypłacane świadczenie lub zasiłek przedemerytalny.    Reasumując - począwszy od 61. roku życia, mężczyźni mają prawo do otrzymywania świadczeń przedemerytalnych. Zakładając, że osoba w takiej sytuacji nabyła prawo do świadczenia, na mocy art. 5 ustawy w związku z przywołanym art. 104 o emeryturach z FUS - ulega ono zawieszeniu w przypadku osiągnięcia przychodu z innych źródeł.    Ustawa nie przewiduje jednak możliwości miesięcznego zawieszenia dla osób w sytuacji takiej, jak przywołana, tzn. dla mężczyzn w wieku po 61. roku życia, po przepracowaniu minimum 35 lat, mimo iż w innych niż wskazany przypadkach możliwość miesięcznego zawieszenia świadczenia istnieje.    Rodzi się więc pytanie: dlaczego do art. 5 przewidziano sytuacje, w których odbiera się prawo do przyznanego świadczenia osobom, które np. za granicą osiągają dodatkowy przychód, wskazując równocześnie, iż nie jest to jednak przychód stały, regularny, a raczej krótkotrwały, o charakterze incydentalnym? Pozbawia się tym samym przyznanego świadczenia na okres dłuższy niż zarobkowy pobyt za granicą, z koniecznością ponownego ubiegania się o nie po powrocie do kraju. Zasadnym byłoby umożliwienie miesięcznego zawieszenia świadczenia także i w tej sytuacji, aby nie pozbawiając równocześnie motywacji do poszukiwania alternatywnych źródeł dochodu ze stratą w postaci wstrzymanego świadczenia.    Powyższa sytuacja oznacza w konsekwencji, iż przyznane świadczenie jest zawieszane z koniecznością ponownego ubiegania się o nie, w sytuacji osobistego zaangażowania danej osoby, która poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej własnym sumptem prowadzi działalność. Wydaje się, iż dochody uzyskiwane poza granicami kraju nie powinny być sumowane do dochodów, których uzyskanie nie wpływa na poziom wydatków Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Sytuacja taka prowadzi do tłumienia aktywności rzeszy Polaków, którzy mogliby wykorzystać posiadany czas i umiejętności, a czego nie wykorzystują wskutek ograniczających ich przepisów.    Proszę zatem o informację: czy dalsze utrzymywanie takiego zapisu jest celowe z punktu widzenia społeczno-gospodarczego i czy nie tłumi aktywności zawodowej osób, którym już wcześniej przyznano prawo do świadczeń?    Mając powyższe na uwadze, proszę Panią Minister o ustosunkowanie się do przedstawionej kwestii i stosowną odpowiedź w trybie regulowanym ustawą o wykonywaniu mandatu posła i senatora.    Z wyrazami szacunku    Poseł Bolesław Grzegorz Piecha    Rybnik, dnia 25 maja 2006 r.