Debaty sejmoweI Kadencja

Interpelacja w sprawie wydawania zaświadczeń o wysokości zaległości składek na ubezpieczenie społeczne

   Szanowna Pani Minister! Z docierających do mnie od środowiska przedsiębiorców informacji wynika, iż z początkiem tego roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych, mimo że nie zmieniły się przepisy, odszedł od swojej dotychczasowej praktyki i zaprzestał wydawania zaświadczeń o wysokości zaległych składek na ubezpieczenie społeczne.    Według wielu opinii zmniejsza to pewność obrotu gospodarczego, gdyż przykładowo nabywca podmiotu gospodarczego, już po sfinalizowaniu transakcji, jest zaskakiwany nowymi wydatkami w postaci niezapłaconych przez poprzedniego właściciela firmy składek na ubezpieczenie społeczne od wynagrodzeń zatrudnionych pracowników.    Jest to tym bardziej zastanawiająca praktyka ZUS, iż przecież nadal w niezmienionym kształcie obowiązuje art. 306g Ordynacji podatkowej, na którego to podstawie ˝organy podatkowe, za zgodą zbywającego, wydają na wniosek nabywcy, o którym mowa w art. 112 § 1, zaświadczenie o wysokości zaległości podatkowych˝. Chodzi o nabywcę przedsiębiorstwa, który odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem za powstałe do dnia nabycia zaległości podatkowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Od tej zasady jest wyjątek. Na mocy art. 112 § 6 ˝nabywca nie odpowiada za zaległości podatkowe, które nie zostały wykazane w zaświadczeniu, o którym mowa w art. 306g˝. Nabywca nie może jednak skorzystać z przysługującej mu prawnie ochrony, bo ZUS odmawia mu prawa do zaświadczenia. Według ZUS o zaświadczenie może co najwyżej wystąpić zbywca przedsiębiorstwa. Kłopot jednak polega na tym, że zaświadczenie wystawione sprzedającemu nie jest zaświadczeniem o którym mowa w art. 306g, a skoro tak, to nie zapewni nabywcy ochrony zgodnie z art. 112 § 6.    Moim zdaniem art. 306g ordynacji nie ogranicza się do zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych. Powinien dotyczyć także zobowiązań niepodatkowych. Tym bardziej, że art. 2 § 2 ordynacji mówi, iż przepisy działu III (dotyczące zobowiązań podatkowych) stosuje się - jeśli odrębne przepisy nie stanowią inaczej - również do opłat oraz niepodatkowanych należności budżetu państwa, do których ustalenia lub określenia uprawnione są organy inne niż wymienione w § 1 pkt 1. Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887, z późn. zm.) nie pozostawia wątpliwości: Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, którego dysponentem jest ZUS, jest państwowym funduszem celowym (art. 51 ust. 1). Jednak jego przychody pochodzące ze składek na ubezpieczenia społeczne (art. 52 ust. 1 pkt 1) nie stanowią dochodów budżetu państwa, zgodnie z art. 96 pkt 1 ustawy o finansach publicznych (Dz.U. z 2005 r. Nr 249, poz. 2104). Nie oznacza to jednak, że ZUS jest zwolniony z obowiązku wydania zaświadczenia nabywcy przedsiębiorstwa. Mówi o tym wprost art. 31 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Wśród przepisów Ordynacji podatkowej, które należy stosować odpowiednio do należności z tytułu składek, wymienia on również wspomniany wcześniej art. 112.    Mając powyższe na uwadze, zwracam się o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:    1. Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest zobowiązany do wydawania zaświadczeń o wysokości zaległych składek na ubezpieczenie społeczne?    2. Jakie podmioty i w jakim trybie uprawnione są do występowania do ZUS w sprawie wydania przedmiotowych zaświadczeń?    Z poważaniem    Poseł Beata Dorota Sawicka    Warszawa, dnia 22 sierpnia 2006 r.