Debaty sejmoweI Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie sytuacji finansowej domów pomocy społecznej na przykładzie Domu Pomocy Społecznej w Matczynie w woj. lubelskim

   W odpowiedzi na interpelację pani poseł Izabelli Sierakowskiej, przekazaną przy piśmie SPS-0202-2831/99, z dnia 17 listopada br. w sprawie sytuacji w domach pomocy społecznej na przykładzie Domu Pomocy Społecznej w Matczynie uprzejmie przedstawiam stanowisko w powyższej sprawie:    Prawo obywateli polskich, w szczególności dzieci, do ochrony zdrowia oraz równego dostępu do świadczeń zdrowotnych, zawarte w art. 68 Konstytucji RP, nie zostaje naruszone (bez względu na to, czy są objęci ubezpieczeniem zdrowotnym, czy też nie), zmieniają się jedynie ramy jego funkcjonowania.    Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, którą organizują organy administracji rządowej i samorządowej, współpracując w tym zakresie z organizacjami społecznymi, Kościołem katolickim, innymi kościołami, związkami wyznaniowymi, fundacjami, stowarzyszeniami, pracodawcami oraz innymi osobami prawnymi i fizycznymi - art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (DzU z 1998 r. nr 64, poz. 414, z późn. zm.).    Zobowiązanie domu pomocy społecznej do zaspokajania niezbędnych potrzeb zdrowotnych mieszkańców oraz zobowiązanie do umożliwienia mieszkańcom korzystania ze świadczeń przysługujących im z tytułu powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego na podstawie art. 20 ust. 3 i 3a ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (DzU z 1998 r. nr 64, poz. 414, z późn. zm.) w praktyce oznacza, że na przykład lekarze wybrani przez mieszkańców domu lub z ich upoważnienia przez dyrektora placówki na podstawie uprawnienia określonego w art. 60 ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (DzU z 1997 r. nr 28, poz. 153, z późn. zm.) muszą bądź pozostawać w stosunku pracy z zakładem opieki zdrowotnej, który to zakład zawarł umowę z kasą chorych o świadczenie usług, bądź mieć zawartą umowę bezpośrednio z kasą chorych na udzielanie świadczeń w ramach indywidualnej praktyki lub w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Wydatki związane z zapewnieniem całodobowej opieki mieszkańcom oraz zaspokajaniem ich niezbędnych potrzeb bytowych i społecznych w całości pokrywa dom pomocy społecznej.    Pensjonariuszom domów pomocy społecznej przysługują również pozostałe świadczenia określone w przepisach ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym na zasadach takich jak wszystkim osobom ubezpieczonym w systemie powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego (por. art. 1a, art. 31 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym).    Dom pomocy społecznej umożliwia mieszkańcom korzystanie z przysługujących na podstawie odrębnych przepisów świadczeń zdrowotnych oraz pokrywa opłaty ryczałtowe i częściową odpłatność do wysokości limitu ceny, przewidziane w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym. Dom może również pokryć wydatki ponoszone na niezbędne usługi pielęgnacyjne w zakresie wykraczającym poza uprawnienia wynikające z przepisów o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym.    Jednocześnie wyjaśniam, iż dom pomocy społecznej nie może być stroną umowy o świadczenie usług zdrowotnych (nie jest świadczeniodawcą w świetle art. 7 pkt 23 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym) z kasą chorych, która jako instytucja ubezpieczenia zdrowotnego, w celu zapewnienia ubezpieczonym świadczeń, zawiera umowy ze świadczeniodawcami.    Dom pomocy społecznej świadczy podstawowe usługi zgodnie z obowiązującym standardem w zakresie potrzeb zdrowotnych, polegające na: umożliwieniu korzystania z przysługujących uprawnień do świadczeń zdrowotnych i zaopatrzenia w leki, artykuły sanitarne i środki pomocnicze oraz przedmioty ortopedyczne oraz zapewnieniu opieki lekarskiej, pielęgniarskiej i rehabilitacji leczniczej na poziomie określonym w przepisach w sprawie poziomu obowiązujących świadczeń zdrowotnych w domach pomocy społecznej oraz w odrębnych przepisach - rozporządzenie ministra pracy i polityki socjalnej z dnia 23 kwietnia 1997 r. w sprawie domów pomocy społecznej (DzU z 1997 r. nr 44, poz. 277).    Wprowadzenie w 2000 r. zakupu świadczeń zdrowotnych przez kasy chorych w drodze konkursu ofert powinno wpłynąć na poprawę standardu udzielanych świadczeń zdrowotnych mieszkańcom domów pomocy społecznej.    Jednocześnie uprzejmie informuję, iż wszystkie kasy stosowały w bieżącym roku zwiększoną stawkę kapitacyjną za objęcie opieką przez lekarza podstawowej opieki zdrowotnej podopiecznych domów pomocy społecznej. W 2000 r. podstawowa stawka kapitacyjna będzie zwiększona trzykrotnie. Zwiększenie stawki kapitacyjnej na osobę powinno stanowić wystarczającą motywację dla lekarzy, aby objąć opieką pacjentów z domów pomocy społecznej.    Należy dodać, iż ustawa o pomocy społecznej stanowi, że poziom usług świadczonych przez dom pomocy społecznej w zakresie zaspokojenia potrzeb bytowych, opiekuńczych osobom przebywającym w takim domu nie może ulec obniżeniu po dniu 1 stycznia 1999 r. (art. 55a).    Uprzejmie informuję pana marszałka, iż problem przedstawiony przez panią poseł Izabellę Sierakowską jest zauważony i analizowany. Poruszone zagadnienie będzie tematem spotkania przedstawiciela Ministerstwa Zdrowia z pełnomocnikiem rządu ds. osób niepełnosprawnych i pełnomocnikiem rządu ds. wprowadzenia powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego.    Z wyrazami szacunku    Minister    Franciszka Cegielska    Warszawa, dnia 30 grudnia 1999 r.