Debaty sejmoweI Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie rekultywacji hałd odpadów górniczych

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją z dnia 14 września 2000 r. posła na Sejm RP pana Pawła Nowoka, przekazaną mi przez pana marszałka, w sprawie rekultywacji hałdy odpadów pogórniczych ˝Skalny˝ w KWK ˝Bolesław Śmiały˝ w Łaziskach Średnich i innych hałd odpadów górniczych uprzejmie informuję - jak niżej.    1. W sprawie termicznie czynnego zwałowiska odpadów pogórniczych KWK ˝Bolesław Śmiały˝ została wydana decyzja wojewody katowickiego w dniu 24 września 1996 r. (znak: EK VIII/0717/206/16). Decyzja ta zobowiązywała kopalnię do przeprowadzenia prac zgodnie z przedstawionym harmonogramem w 3 etapach:    I etap - inwentaryzacja stanu zwałowiska w terminie do 30 września 1996 r.    II etap - wyznaczenie rejonu rozpoczęcia prac rekultywacyjnych, opracowanie koncepcji i planu realizacyjnego ustalającego rodzaj i zakres robót, w terminie do 31 grudnia 1996 r.    III etap - podjęcie prac rekultywacyjnych na wydzielonej części zwałowiska od 1997 r. i zakończenie likwidacji ognisk pożarowych do 31 grudnia 1998 r.    Realizując zadania wynikające z powyższej decyzji, KWK ˝Bolesław Śmiały˝ nawiązała współpracę z Zakładem Gospodarki Odpadami i Ochrony Środowiska Instytutu Górnictwa w Katowicach, który od roku 1996 prowadził badania stanu termicznego zwałowiska ˝Skalny˝ oraz stanu powietrza wokół środowiska, łącznie z badaniami termowizyjnymi obiektu. W ramach dokumentacji - ˝Minimalizacja negatywnego oddziaływania na środowisko zwałowiska odpadów węglowych ˝Skalny˝˝ dokonano inwentaryzacji stanu zwałowiska. Następnie wyznaczono rejony największego zapożarowania hałdy i zaproponowano technologię likwidacji otworowej, prowadzącej do wytworzenia przy powierzchni zwału szczelnej otuliny, uniemożliwiającej dostęp powietrza do wnętrza. Równocześnie przeprowadzono próby chłonności zwałowiska w 3 otworach wywierconych urządzeniem wiertniczym w zwałowisku, do którego wtłaczano mieszaninę wodno-popiołową.    Z kolei wojewoda śląski postanowieniem nr 49/99/D z dnia 29 marca 1999 r. uzgodnił projekt budowlany dla inwestycji związanej z rekultywacją ostateczną składowiska odpadów górniczych ˝Skalny˝ z zastrzeżeniem zachowania następujących warunków:    - ogniska pożarowe będą likwidowane pulpą wodno-popiołową,    - eksploatacja łupka przepalonego będzie prowadzona w sposób niepowodujący powstawania nowych ognisk pożarowych,    - rozpoczęcie rekultywacji nastąpi po likwidacji zapożarowania.    Ustalony w projekcie harmonogram prac przewiduje realizację rekultywacji w latach od 1999 do 2004.    Należy zaznaczyć, że począwszy od 1999 r. kopalnia ˝Bolesław Śmiały˝ we własnym zakresie prowadzi prace rekultywacyjne na tym zwałowisku.    Ponadto należy podkreślić, że marszałek woj. śląskiego pan J. Olbrycht w piśmie skierowanym do Gliwickiej Spółki Węglowej SA poinformował o wstępnym zaakceptowaniu projektu do zrealizowania jako priorytet na obszarze woj. śląskiego. Z kolei, odpowiadając na to pismo, GSW SA zadeklarowała zaangażowanie oraz zapewnienie wkładu finansowego w wysokości 600 tys. euro. Deklarację na taką samą kwotę złożył również Urząd Miejski w Łaziskach Górnych.    2. Zgodnie z przyjętym przez Radę Ministrów RP w dniu 30 czerwca 1998 r. programem rządowym pt. ˝Reforma górnictwa węgla kamiennego w Polsce w latach 1998-2002˝ oraz przyjętą w dniu 21 grudnia 1999 r. przez Radę Ministrów jego korektą trwający obecnie proces restrukturyzacji górnictwa węgla kamiennego obejmuje swoim zakresem szereg działań zmierzających do zmniejszenia negatywnego oddziaływania tego sektora na środowisko naturalne ze szczególnym uwzględnieniem zagadnień związanych z rekultywacją i zagospodarowaniem gruntów poprzemysłowych, w tym hałd odpadów górniczych.    Jednym z podstawowych kierunków zagospodarowania odpadów górniczych jest ich wykorzystanie do robót inżynieryjnych i hydrotechnicznych. Do robót tych stosowane są odpady górnicze, pochodzące bezpośrednio z górniczych robót przygotowawczych i udostępniających oraz odpady przeróbcze pochodzące z procesów wzbogacania.    Realizacja planowanych przez spółki węglowe przedsięwzięć proekologicznych w zakresie rekultywacji i zagospodarowania terenów poprzemysłowych spowoduje w latach 1998-2002 poprawę stanu ochrony środowiska.    Celowi temu służyć mają w szczególności działania obejmujące:    - zwiększenie ilości odpadów górniczych wykorzystanych gospodarczo na powierzchni przez ich zastosowanie do robót inżynieryjnych i hydrotechnicznych,    - intensyfikację prac rekultywacyjnych wraz z sukcesywnym przekazywaniem zrekultywowanych i zagospodarowanych gruntów samorządom terytorialnym lub innym użytkownikom.    Wymieniony wyżej program rządowy dotyczący reformy górnictwa węgla kamiennego zakłada, że w 2002 r. obszar wynoszący około 150 ha będzie zrekultywowany i zagospodarowany - w skali roku. W okresie natomiast 1998 r. - I półrocze 2000 r. kopalnie węgla kamiennego zrekultywowały i zagospodarowały w sumie 529 ha terenów poprzemysłowych.    Pragnę nadmienić, że w I półroczu 2000 r. została przygotowana ˝Sektorowa ocena stanu środowiska w górnictwie węgla kamiennego˝, z której wnioski i rekomendacje będą bezpośrednią podstawą weryfikacji i aktualizacji biznesplanów oraz planów techniczno-ekonomicznych spółek węglowych w zakresie planowanych przez nie działań na rzecz poprawy środowiska i stopniowego dochodzenia do spełnienia wymagań ochrony środowiska. Ocena ta zawiera wykaz uzgodnionych do realizacji 140 zadań proekologicznych, w tym 64 przedsięwzięć dotyczących zagadnień związanych z gospodarczym wykorzystaniem odpadów górniczych na powierzchni oraz rekultywacją i zagospodarowaniem terenów poprzemysłowych. Źródłem finansowania ujętych w ˝Sektorowej ocenie˝ przedsięwzięć proekologicznych będą głównie wygospodarowane przez spółki węglowe środki własne oraz kredyty bankowe. Ze względu na trudną sytuację finansową spółek węglowych istnieje konieczność większego zaangażowania środków ze strony Narodowego oraz Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej dla realizacji zadań ujętych w tej ˝Sektorowej ocenie˝.    Wyżej przedstawiona realizacja zadań proekologicznych, a w szczególności w zakresie rekultywacji hałd odpadów górniczych obecnie i w najbliższej przyszłości (zgodnie z korektą programu rządowego - najpóźniej do roku 2005) przez spółki węglowe jest jednym z priorytetów programu reformy górnictwa węgla kamiennego, traktowanym na równi z osiągnięciem przez nie rentowności ekonomicznej.    Podsekretarz stanu    Andrzej Karbownik    Warszawa, dnia 3 października 2000 r.