Debaty sejmoweI Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie mianowania kombatantów na wojskowe stopnie oficerskie

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację pana posła Grzegorza Woźnego w sprawie mianowania kombatantów na wojskowe stopnie oficerskie (5916), uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.    Procedura związana z mianowaniem kombatantów na stopnie oficerskie uregulowana jest w ustawie z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony RP (DzU z 1992 r. nr 4, poz. 16 z późn. zm.), w wydanym na jej podstawie rozporządzeniu ministra obrony narodowej z dnia 30 lipca 1992 r. w sprawie zasad, warunków i trybu mianowania na stopnie wojskowe (DzU nr 59, poz. 300 z późn. zm.) oraz ustawie z dnia 24 lipca 1999 r. o szczególnych zasadach, warunkach i trybie mianowania na wyższe stopnie wojskowe żołnierzy uczestniczących w walkach o wolność i niepodległość Polski podczas II wojny światowej i w okresie powojennym (DzU nr 72, poz. 804).    Określona powyższymi przepisami procedura jest w znacznym stopniu sformalizowana, a co za tym idzie czasochłonna. Uczestniczą w niej: kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych - w zakresie przyjmowania i rozpatrywania wniosków pod kątem zgodności z zapisami ustawy; minister obrony narodowej - jako organ uprawniony do występowania z wnioskiem do prezydenta RP; prezes Rady Ministrów - w zakresie konstytucyjnego wymogu kontrasygnowania dokumentów prezydenta RP oraz prezydent RP - konstytucyjnie uprawniony do nadawania stopni wojskowych. Podstawą do wszczęcia postępowania zmierzającego do nadania stopnia oficerskiego jest złożenie do kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych imiennego wniosku o mianowanie przez organ do tego uprawniony. W stosunku do kombatantów zamieszkałych w Polsce organami uprawnionymi są władze naczelne związków i stowarzyszeń kombatanckich bądź wojskowi komendanci uzupełnień. Dla kombatantów posiadających obywatelstwo polskie i przebywających na stałe za granicą jest to attaché wojskowy przy ambasadzie RP. Terenowe koło danej organizacji kombatanckiej po sporządzeniu wniosku o mianowanie swojego podopiecznego kieruje stosowne dokumenty do władz naczelnych - za pośrednictwem władz regionalnych (wojewódzkich, okręgowych). Sytuacja ta powoduje, iż czas realizacji wniosku już na tym etapie ulega wydłużeniu. We wszystkich przypadkach interwencji ich autorzy za datę złożenia wniosku w Urzędzie ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych lub Ministerstwie Obrony Narodowej podają datę wysłania przez władze terenowe związku lub stowarzyszenia. Tymczasem odnotowano przypadki, kiedy opiniowanie wniosków przez zarządy główne trwało stosunkowo długo, co powodowało, iż od dnia otrzymania dokumentów do dnia ich wysłania do Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych upływało nawet kilka miesięcy. Za takie jednak opóźnienia proceduralne wykraczające poza moje kompetencje nie mogę ponosić odpowiedzialności.    Pragnę jednak zauważyć, iż od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. odnotowano masowy napływ wniosków o nadanie stopni oficerskich. Od dnia 15 września 1999 r. do 28 lutego 2001 r. minister obrony narodowej wystąpił z wnioskiem do prezydenta RP o mianowanie na pierwszy stopień oficerski podporucznika 82 464 kombatantów. W tym samym okresie minister obrony narodowej nadał wyższe stopnie oficerskie 11 036 kombatantom.    W celu przyspieszenia procedury mianowania zaawansowanych wiekiem weteranów Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych przygotował wszelkie niezbędne dokumenty, mimo iż zgodnie z ustawą z dnia 24 lipca 1999 r. zobligowany jest jedynie do sprawdzania złożonych wniosków pod kątem ich zgodności z przepisami ustawy, a następnie do przedstawiania ich ministrowi obrony narodowej.    Niech mi wolno będzie w tym miejscu poinformować pana marszałka, że do dnia dzisiejszego przygotowanych zostało 150 projektów postanowień prezydenta RP, jak również 28 projektów decyzji ministra obrony narodowej. Dokumenty te objęły prawie 113 000 kombatantów zamieszkałych w kraju i za granicą. Z tej ogólnej liczby 124 postanowienia i 23 decyzje zostały podpisane. W związku z powyższym prawie 93 500 osób jest już mianowanych, co stanowi 82% wszystkich nadesłanych do Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych wniosków.    Uwieńczeniem procedury nadawania weteranom wyższych stopni wojskowych jest wręczenie aktu mianowania. Zgodnie z rozporządzeniem ministra obrony narodowej z dnia 30 lipca 1992 r. obowiązek sporządzania takich dokumentów, jak również organizowania uroczystości ich wręczania spoczywa na organach administracji wojskowej, tj. szefach wojewódzkich sztabów wojskowych i wojskowych komendantach uzupełnień, właściwych dla miejsca zamieszkania kombatantów. Z uzyskanych informacji wynika, iż właśnie sporządzenie i wręczenie aktów znacznie przeciąga się w czasie.    Pragnę zatem zapewnić pana marszałka, iż w celu przyspieszenia finalizacji nadawania kombatantom tych niewątpliwie zasłużonych wyróżnień zleciłem podjęcie stosownych działań dyscyplinujących organy administracji wojskowej odpowiedzialne za wręczanie aktów mianowania.    Przekazując powyższe wyjaśnienia, pozwolę sobie żywić nadzieję, że zarówno pan marszałek, jak i pan poseł Woźny uznają je za wystarczające.    Łączę wyrazy szacunku    Minister    Bronisław Komorowski    Warszawa, dnia 20 marca 2001 r.