Interpelacje sejmoweI Kadencja

Interpelacja w sprawie przebiegu obwodnicy Augustowa przez teren Doliny Rospudy, objętej programem Natura 2000

   Szanowny Panie Premierze! Rosną emocje wokół realizacji korytarza Via Baltica, a zwłaszcza jego odcinka przechodzącego przez chroniony obszar Doliny Rospudy. Ponad rok temu Minister Środowiska Jan Szyszko uchylił decyzję Wojewody Podlaskiego zezwalającą na budowę estakady na obszarze Programu Natura 2000 - Dolina Rospudy, a ministerialne organy doradcze, tj. Państwowa Rada Ochrony Przyrody oraz Krajowa Komisja ds. Ocen Oddziaływania na Środowisko, stwierdziły, iż taka budowa jest sprzeczna z przepisami, a projekt będzie miał negatywny wpływ na środowisko. Obecnie Minister Środowiska wyraża zgodę na jej budowę, przedstawiając dwa warianty realizacji: tunelu pod doliną lub estakady dziesięcioprzęsłowej. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad w Białymstoku wybrała tańszą wersję - estakadę.

   Dolina Rospudy ze względu na swój naturalny charakter lasów i bagien jest obszarem unikatowym na skalę europejską. W strefie planowanej drogi występuje aż 100 terytoriów ptaków chronionych polskim i unijnym prawem. Dolina stanowi równocześnie istotny korytarz migracyjny ssaków, m.in. wilków i rysi, a dziewicze torfowiska zapewniają byt jednym z najrzadszych gatunków roślin w Europie.

   Przecięcie doliny czteropasmową trasą szybkiego ruchu i skierowanie przez nią ruchu tranzytowego będzie oznaczać jej prawdziwą zagładę Zostaną zaburzone stosunki wodne, co wpłynie negatywnie na florę regionu. Wycięcie kilkudziesięciu hektarów lasu spowoduje zniszczenie naturalnych stanowisk zwierząt i ptaków. Tak głęboka ingerencja w obszar objęty programem NATURA 2000 stanowi drastyczne łamanie dyrektywy ptasiej i siedliskowej, do której przestrzegania Polska jest zobowiązana jako członek Unii Europejskiej.

   Już na początku lipca 2006 r. Komisja Europejska wszczęła procedury prawne grożące postawieniem naszego kraju przed Europejskim Trybunałem Sprawiedliwości za niewypełnienie dyrektyw w sprawie wyznaczania powierzchni obszarów Programu Natura 2000. Przeprowadzenie obwodnicy Augustowa Doliną Rospudy już spotkało się z naganną opinią Unii, która dysponuje szerokim wachlarzem środków nacisku, aby wymóc przestrzeganie przepisów, tj. możliwością wstrzymania współfinansowania inwestycji ze środków unijnych, zablokowaniem projektów, a w skrajnych przypadkach nawet nakazem rozbiórki już wykonanych prac.

   Zdecydowanie popieram realizację inwestycji budowy drogi S-8 stanowiącej istotny element infrastruktury komunikacyjnej regionu, ale nie oznacza to, że godzę się na proponowany przebieg trasy przez teren objęty programem NATURA 2000, pozbawiając go tym samym unikalnych walorów ekologicznych, jakie reprezentuje sobą Dolina Rospudy i cała Puszcza Augustowska.

   Zdaję sobie sprawę z faktu, jaką uciążliwością i utrudnieniem dla codziennego życia jest ruchu tranzytowy przejeżdżających przez Augustów tirów. Istnieje alternatywny projekt obwodnicy, biorący pod uwagę tereny chronione. Wariant ten różni się od obecnie promowanego przesunięciem obwodnicy w kierunku północno-zachodnim, poza obszar objęty programem NATURA 2000.

   Powyższe rozwiązanie okazało się także tańsze. Trasę budowano by na stabilnym gruncie, omijając półkilometrowy odcinek mokradeł Rospudy, którego koszt zagospodarowania pochłonie aż 50 mln zł. Niewątpliwie wybór tej opcji opóźni rozpoczęcie inwestycji, ale prawdopodobnie w końcowym bilansie pozwoli na jej szybsze zakończenie, gdyż projekt będzie miał zapewnione dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej.

   Wobec powyższego kieruję do Pana Premiera Pytania:

   1. Co spowodowało zmianę decyzji Ministra Szyszko w sprawie przebiegu autostrady Via Baltica i skierowanie jej przez Dolinę Rospudy?

   2. Dlaczego pomimo wielu opinii wskazujących na możliwość przesunięcia trasy na północny zachód od obecnego planu, przy zmniejszonych kosztach, zapadła decyzja o budowie autostrady przez teren objęty programem NATURA 2000?

   3. Czy rząd ma świadomość realnej możliwości utraty środków unijnych przeznaczonych na rozwój infrastruktury w Polsce lub płacenia wielomilionowych kar nałożonych za nieprzestrzeganie unijnych dyrektyw?

   4. Czy działanie na szkodę środowiska naturalnego jest w Polsce zgodne z prawem?

   5. Jak rząd zamierza zrealizować program budowy autostrad, a zwłaszcza wybudować korytarz Via Baltica, bez optymalnego wykorzystania środków unijnych?

   6. Czy Pan Premier świadomy jest kolejnej, możliwej kompromitacji Polski na arenie międzynarodowej, tym razem ze względu na niszczenie dziedzictwa przyrodniczego Europejczyków?

   Z poważaniem

   Poseł Grażyna Tyszko

   Warszawa, dnia 28 lutego 2007 r.